मानिसको जीवनको लम्बाइभन्दा पनि उसले समाजमा छोडेर जाने योगदान ठूलो हुन्छ। केही व्यक्तिहरू यस्ता हुन्छन्, जसले आफ्नो कर्म, समर्पण र निस्वार्थ योगदानका कारण समय बित्दै जाँदा अझ ठूलो सम्मान पाउँछन्। चितवन क्रिकेटका अग्रज खेलाडी कृष्ण शर्मा रिजाल त्यस्तै व्यक्तित्व हुनुहुन्थ्यो। उहाँको असामयिक निधनले एउटा परिवारले आफ्ना अभिभावक गुमाएको मात्र होइन, चितवन क्रिकेटले आफ्नो इतिहास निर्माण गर्ने एक अथक योद्धालाई गुमाएको छ।

आज चितवन क्रिकेट राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा आफ्नो पहिचान बनाउन सफल भएको छ। राष्ट्रिय टोलीमा खेल्ने खेलाडी उत्पादन भएका छन्, चितवनका क्रिकेट मैदानहरूमा नियमित प्रतियोगिताहरू भइरहेका छन्, क्रिकेटप्रति युवापुस्ताको आकर्षण बढ्दो छ। तर यो अवस्थासम्म आइपुग्न धेरै अग्रजहरूको पसिना, संघर्ष र त्याग मिसिएको छ। ती आधार निर्माण गर्ने व्यक्तित्वमध्ये कृष्ण शर्मा रिजालको नाम अग्रपङ्क्तिमा आउँछ।

वि.सं. २०५३/५४ सालतिर चितवन क्रिकेट आफ्नो पहिचान खोजिरहेको थियो। स्रोत–साधन सीमित थिए, अभ्यास गर्ने पूर्वाधार पर्याप्त थिएन, अवसरहरू पनि न्यून थिए। यस्तै कठिन समयमा क्रिकेटलाई माया गरेर, आफ्नै खर्च र मेहनतमा खेल्दै राष्ट्रिय स्तरमा चितवनको पहिचान बनाउन लाग्ने खेलाडीहरूमध्ये कृष्ण शर्मा रिजाल एक हुनुहुन्थ्यो।

राइनो चितवन क्रिकेट क्लबबाट पोखरामा आयोजित ऐतिहासिक प्रतियोगितामा सहभागी हुँदै उहाँले चितवनको प्रतिनिधित्व गर्नुभयो। त्यो प्रतियोगिता एउटा साधारण खेल मात्र थिएन, चितवन क्रिकेटको राष्ट्रिय यात्राको सुरुवात थियो। त्यस यात्रामा उहाँले अलराउन्ड खेलाडीका रूपमा उत्कृष्ट बलिङ, जिम्मेवार ब्याटिङ र टोलीप्रतिको समर्पणमार्फत महत्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्नुभयो। उहाँको खेलमा प्रतिभा थियो, तर त्योभन्दा ठूलो कुरा थियो– टोलीप्रतिको जिम्मेवारी।

रत्ननगर–टाँडीलाई आधार बनाएर क्रिकेट खेल्ने रिजाल त्यस समयका भरपर्दा खेलाडीमध्ये एक हुनुहुन्थ्यो। उहाँ मैदानमा शान्त देखिनुहुन्थ्यो, तर खेलमा अत्यन्त आक्रामक र जिम्मेवार हुनुहुन्थ्यो। कठिन अवस्थामा टोलीलाई सम्हाल्ने क्षमता, आवश्यक पर्दा विकेट निकाल्ने कला र दबाबका बीच पनि संयमित ब्याटिङ गर्ने शैलीले उहाँलाई फरक बनाएको थियो। उहाँका लागि व्यक्तिगत प्रदर्शनभन्दा टोलीको जित महत्वपूर्ण हुन्थ्यो।

धरान, नेपालगञ्ज, भैरहवा, पोखरा, काठमाडौंलगायत देशका विभिन्न भागमा आयोजित प्रतियोगितामा उहाँले चितवनको प्रतिनिधित्व गर्नुभयो। ती प्रतियोगितामा उहाँसँग खेलेका साथीहरूका लागि उहाँ केवल सहखेलाडी मात्र होइन, असल मित्र, प्रेरणादायी व्यक्तित्व र आवश्यक पर्दा मार्गदर्शकसमेत हुनुहुन्थ्यो। मैदानभित्र प्रतिस्पर्धी र मैदानबाहिर अत्यन्त सरल, विनम्र र सहयोगी स्वभावका कारण उहाँ सबैका प्रिय बन्नुभएको थियो।

क्रिकेटप्रतिको उहाँको योगदान खेल मैदानमा मात्रै सीमित थिएन। उहाँ नयाँ खेलाडीलाई प्रोत्साहन गर्नुहुन्थ्यो, टोलीबीच एकता कायम राख्न सधैं अग्रसर हुनुहुन्थ्यो र चितवन क्रिकेटलाई संगठित बनाउन पर्दा पछाडिबाट पनि निरन्तर सक्रिय रहनुभयो। क्रिकेट एउटा संस्कार हो भन्ने उहाँको विश्वास थियो, त्यसैले उहाँले खेलसँगै अनुशासन, इमानदारी र खेलभावनालाई पनि उत्तिकै महत्व दिनुभयो।

पछिल्ला वर्षहरूमा उहाँ जर्मनीमा बसोबास गर्न थाल्नुभयो। तर भौगोलिक दूरीले उहाँको चितवनप्रतिको माया कहिल्यै घटाउन सकेन। विदेशमै रहेर पनि चितवन क्रिकेटका गतिविधिहरू नियाल्ने, सफलतामा खुसी व्यक्त गर्ने, सुझाव दिने र आवश्यक पर्दा सहयोग गर्न तत्पर रहने उहाँको भावना साँच्चै अनुकरणीय थियो। उहाँ जहाँ भए पनि मन भने सधैं आफ्नै क्रिकेट परिवारसँग थियो।

आज चितवन क्रिकेटले जुन उचाइ हासिल गरेको छ, त्यो कुनै एक दिनको उपलब्धि होइन। कृष्ण शर्मा रिजालजस्ता अग्रज खेलाडीहरूले कठिन समयमा बोकेको जिम्मेवारी, खेलेका संघर्षपूर्ण खेल, गरेको त्याग र देखाएको समर्पणकै परिणाम हो। वर्तमान पुस्ताले पाएको अवसर र सफलताको बलियो जग उहाँहरूकै मेहनतले तयार भएको हो। त्यसैले उहाँको योगदान केवल इतिहासको एउटा पानामा सीमित छैन, चितवन क्रिकेटको अस्तित्वसँग जोडिएको छ।

कृष्ण शर्मा रिजालको असामयिक निधनले उहाँका परिवार, आफन्त, साथीभाइ र सम्पूर्ण क्रिकेट समुदायलाई अपूरणीय क्षति पुगेको छ। तर यस्ता व्यक्तित्वहरू कहिल्यै हराउँदैनन्। उनीहरू आफ्ना कर्म, योगदान र प्रेरणामार्फत पुस्तौँसम्म जीवित रहन्छन्। आउने पुस्ताले चितवन क्रिकेटको इतिहास पढ्दा, यसको जग कसले निर्माण गर्‍यो भनेर खोज्दा कृष्ण शर्मा रिजालको नाम सम्मानका साथ उच्चारण गरिनेछ।

जीवन क्षणभंगुर हुन्छ, तर असल कर्म अमर हुन्छ। कृष्ण शर्मा रिजालले चितवन क्रिकेटका लागि गरेको योगदान, उहाँको समर्पण, अनुशासन, संघर्ष र खेलभावना सधैं स्मरणीय रहनेछ। उहाँले छोडेर जानुभएको बाटो र मूल्यहरू नै अब नयाँ पुस्ताका लागि प्रेरणा बन्नेछन्।

भावपूर्ण श्रद्धाञ्जली, कृष्ण शर्मा रिजाल। तपाईं मैदानबाट बिदा हुनुभएको होला, तर चितवन क्रिकेटको इतिहास, सम्झना र प्रत्येक पुस्ताको सम्मानमा सधैं जीवित रहनुहुनेछ।